Januari 2019

















Niet alle Rubico-cursisten wonen dichtbij: Eddo en Wilna Hoekstra wonen in Italië! Al bijna 15 jaar zijn ze zeer gewaardeerde medereizigers. Ze vergezellen ons op filosofische en archeologische cultuurreizen. We zijn echter nooit bij hen op bezoek geweest. Tot vorige week toen Gemma bij hen aan huis kwam bij het Lago Maggiore. Hier hield ze een kleine huiskamerlezing voor Wilna over de vaasjes van Pozzuoli. Wilna leidde op haar beurt Gemma rond langs al haar favoriete groentewinkeltjes en bakkers. Op de foto zit zij even uit te rusten van deze excursie in haar lievelingsbar en spreekt hond Balu bemoedigend toe.

December 2018











Met kerst waren we in Egmond (Noord-Holland) om een winterseminar over René Descartes voor te bereiden. Aanleiding was de studie van Peter van den Berg waaruit bleek dat Descartes lange tijd in Egmond verbleef en er belangrijke werken schreef. Ook Helena Jans, met wie Descartes een dochtertje had, woonde in Egmond. Zij bestierde een herberg. Peter was zo vriendelijk ons rond te leiden langs de relevante locaties in Egmond. Op de foto staan we in de Slotkapel (links Peter van den Berg en rechts historicus Jos Hof) bij het graf van Helena Jans. Concreter kan het toch niet worden …

November 2018











Afgelopen week hebben we nieuwe programmaboekjes verstuurd. Hier zie je een kijkje achter de schermen. Het is een hele klus. Eerst moeten de programma’s bedacht worden en de zalen gereserveerd. Dan schrijven we de teksten. Dat gaat in verschillende rondes en dan moet er wel 4 tot 5 keer worden nagelezen of er geen fouten in staan. Vervolgens wordt het allemaal gekopieerd en gaat er een inschrijfformulier als inlegvel erin. Als laatste worden de adressen geschreven, een postzegel geplakt en gaat alles naar de brievenbus. Een lang proces, maar meestal wel bevredigend, zeker als we positieve feedback krijgen! 

Oktober 2018











We zijn net terug van een prachtige reis naar laat-Byzantijns Griekenland. Het was een tocht in de voetsporen van de Byzantijnse filosofen Plethon, Bessarion en de filosoof-keizer Manuel II. Ook hebben we gekeken waar deze heren woonden, aten, zich wasten en in welke kerkjes ze hun gebeden uitspraken. Het was een prachtige reis langs de steden Mystras, Geraki en Monemvasia, allen gelegen in het zuiden van de Peloponnesos. Zoals gebruikelijk zaten we vaak op onze krukjes onder een boom of in de schaduw van een porticus van een kerkje. (Foto: Mia Sharaf)

September 2018








‘Naar de Maan en terug’ was de titel van mijn lezing over de geschiedenis van de bemande ruimtevaart. Hierbij vertoonde ik het prachtige filmpje 'Le voyage dans la lune' van George Méliès uit 1902. Het is voor zover bekend de eerste sciencefictionfilm ooit. Hoe stelde men zich in die tijd een reis naar de Maan voor? Wat ging het daarna snel: 67 jaar later stond de eerste mens op de Maan! De lezing vormde de opstap naar mijn cursus 'Mensen naar Mars?', die volgende week begint. Het wordt mijn meest spannende en ook actuele cursus tot nu toe ...

Augustus 2018











Onze tuin is een deel van de Rubico lezing- en cursus ruimte in Maastricht. Hier kunnen onze cursisten tussen de lessen door een kop koffie drinken, of tijdens het zomerseminar lunchen. Er staan veel struiken, kruiden, we verbouwen een beetje groenten (vooral de gemakkelijke soorten) en hier en daar is een bloem te zien. We hebben geen grasveld, maar een tapijtje van tijm. Als je daar overheen loopt, begint alles heerlijk te ruiken. De tuin heeft de zomerdroogte goed doorstaan en kon dus meteen bij de eerste lezing van het seizoen al worden gebruikt. (foto: Irene Gilissen)

Juli 2018











Ik heb ervan genoten om in Heimbach (Eifel) te werken aan mijn nieuwe cursus 'Mensen naar Mars? - een bezinning'. Verrassend is de diversiteit van onderwerpen en disciplines die ter sprake zullen komen. Omdat het over uitersten gaat, is de uitdaging van een bemande missie naar Mars groot. Zo'n missie verdient dan ook serieuze aandacht vanuit de filosofie. Op de dag dat ik de cursus en de reader klaar had, was er het bericht: "Flüssiges Wasser auf dem Mars entdeckt". Na de succesvolle lanceringen van de Falcon Heavy in februari en de Marslander InSight van NASA in mei, alweer een sensatie!

Juni 2018












Ik gebruik deze maand om het zomerseminar over Dantes helletocht voor te bereiden. De cursus vindt op 3 opeenvolgende dagen plaats in de maand juli. Met name de bijpassende afbeeldingen van Gustave Doré moet ik nog verwerken. De gravures zijn al 150 jaar oud, maar blijven ongelooflijk mooi en uitdrukkingsvol. De wilde fantasieën van Dante van de hel lijken - als je het leest - niet af te beelden. Toch lukte het Doré een cyclus te scheppen die tot op de dag van vandaag hoort bij het werk van Dante. Jammer dat hij het zelf niet heeft kunnen zien ...

Mei 2018











Is Publius Servilius Vatia thuis? Gemma en ik zijn in de Campi Flegreii, de prachtige vulkanische streek ten westen van Napels, en bereiden een nieuwe filosofiereis voor. De Romeinse filosoof Seneca was vaak te gast in deze streek, net als veel van zijn vrienden. De rijken bouwden er hun vakantievilla’s met fraaie vergezichten. De steenrijke ex-praetor Vatia had met zijn villa het nietsdoen tot kunst verheven. Voor Seneca was het een aanleiding om na te denken over de lediggang. Of er nog iemand thuis was? Vatia deed in ieder geval niet open …

April 2018


 









Maar één week per jaar bloeien de krentenboompjes met hun tere bloesem voor ons huis en cursuslokaal. Natuurlijk zijn er dan later nog de besjes en in de herfst de prachtige rode blaadjes. Maar deze kleine bloesemweek is toch het meest bijzonder. De relatie 'filosofie - tuin' is vooral in de oudheid duidelijk. De scholen van de Griekse filosofen Plato en Aristoteles lagen in de grote parken van Athene. Zo groot is onze tuin niet. Klein maar fijn. Eerder een tuin voor de filosoof Epicurus, een tuin waar hij zich terugtrok met zijn vrienden om te eten en te filosoferen.